معیشت کارگران زیر سایه جهش قیمت طلا، سکه و ارز
بقلم: منصور گله بان مدیرمسئول رسانه فرهنگی و اجتماعی ارومیه24
افزایش بیوقفه قیمت طلا، سکه و ارز در سالهای اخیر، بهویژه در سال ۱۴۰۵، یکی از شدیدترین فشارها را بر معیشت طبقه کارگر وارد کرده است. حداقل دستمزد مصوب کارگران در سال ۱۴۰۵ حدود ۱۶ میلیون و ۶۲۵ هزار تومان تعیین شد و با احتساب بن کارگری و حق مسکن، دریافتی ثابت یک کارگر مجرد به حدود ۲۱ تا ۲۲ میلیون تومان میرسد. این در حالی است که قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار در شهریور ۱۴۰۵ از مرز ۲۳ تا ۲۴ میلیون تومان عبور کرده و سکه امامی به محدوده بالای ۲۰۰ میلیون تومان رسیده است.
نتیجه روشن است: یک ماه کار تماموقت یک کارگر، حتی بدون هیچ هزینهای برای زندگی، دیگر به اندازه یک گرم طلا هم ارزش ندارد. در حالی که ده سال پیش حداقل حقوق میتوانست چند گرم طلا یا بخشی از یک سکه را پوشش دهد، امروز همان حقوق حتی کفاف خرید یک گرم طلا را هم نمیدهد. قدرت خرید کارگران نسبت به طلا در یک دهه گذشته بهشدت سقوط کرده و از چند گرم به کمتر از یک گرم رسیده است.
این وضعیت فقط به طلا محدود نمیشود. جهش نرخ دلار آزاد به بالای ۲۰۰ هزار تومان و حتی عبور از ۲۳۰ هزار تومان در مقاطعی، مستقیماً بر قیمت کالاهای اساسی، مواد اولیه تولید و هزینههای زندگی اثر گذاشته است. تورم مواد غذایی در برخی ماهها از ۱۰۰ درصد فراتر رفته و سهم خوراک در سبد معیشت خانوارهای کارگری تقریباً دو برابر شده است. در چنین شرایطی، افزایش اسمی دستمزدها که معمولاً سالانه یکبار انجام میشود، بهسرعت توسط تورم و جهشهای ارزی بلعیده میشود.
کارشناسان کارگری بارها هشدار دادهاند که فاصله میان حداقل دستمزد و خط فقر واقعی (که برای یک خانوار چهارنفره به ده ها میلیون تومان رسیده) روزبهروز بیشتر میشود. پیشنهادهایی مانند تعیین مزد بر اساس معادل یک یا دو گرم طلا مطرح شده، اما تاکنون اجرایی نشده است. در عمل، کارگران ناچارند بخش بیشتری از درآمد خود را صرف نیازهای اولیه کنند و امکان پسانداز یا حفظ ارزش پول تقریباً از بین رفته است.
این روند نه تنها معیشت روزمره را تهدید میکند، بلکه امید به بهبود وضعیت در آینده را نیز کمرنگ کرده است. تا زمانی که سیاستهای مهار تورم، کنترل نرخ ارز و ترمیم واقعی قدرت خرید کارگران اجرایی نشود، افزایش قیمت طلا، سکه و ارز همچنان بهعنوان فشار مضاعف بر دوش طبقه مزدبگیر باقی خواهد ماند.